Kısa tanım
Radar kılavuz işareti (beacon), bir radar sinyalini aldığında kendisi de kodlu bir cevap sinyali yayınlayarak radar ekranında belirgin ve kimlikli bir iz oluşturan aktif cevaplayıcı cihazdır. Seyrüsefer, buluşma ve konum işaretleme amaçlarıyla kullanılır.
Ayrıntılı açıklama
Klasik radar, hedeften yansıyan zayıf ekoya dayanır; enerji hedefe gidip geri döndüğünden alınan sinyal mesafeyle hızla zayıflar. Radar kılavuz işareti bu zinciri kırar: Cihaz, radar darbesini algıladığında pasif yansıma yerine kendi vericisiyle güçlü bir cevap üretir. Bağlantı her iki yönde de tek yönlü yayılıma dönüştüğünden, cevap sinyali aynı mesafedeki yüzey ekosuna göre çok daha güçlü alınır; küçük ve yansıtıcılığı zayıf bir nokta bile ekranda net biçimde belirir.
Cevap genellikle kodlanır; böylece işaret yalnızca görünür olmakla kalmaz, kimliğini de bildirir. Denizcilikte racon olarak bilinen uygulamada, şamandıra ve fenerlere yerleştirilen cihazlar gemi radarlarının sorgusuna tanımlayıcı bir karakter diziliminiyle yanıt verir; ekrandaki iz, hangi seyir işaretine ait olduğunu gösterir. Cevaplayıcının, sorgulayan radarın frekansına uyum sağlaması gerekir; bu, sabit ayarlı veya bant içinde tarama yapan alıcı mimarileriyle çözülür.
Askerî kullanımda radar kılavuz işaretleri; havadan ikmal ve buluşma noktalarının işaretlenmesi, bırakma bölgelerinin belirlenmesi ve dost unsurların radar görüntüsünde ayırt edilmesi gibi görevlerde değer taşır. Çalışma ilkesi bakımından cihaz, sorgu-cevap esaslı sekonder radar ailesinin bir üyesidir ve dost-düşman tanıma sistemleriyle kavramsal akrabalık gösterir. Belirli sistemlerin sayısal performans değerleri bu sayfada yer almaz — güvenli yayın ilkesi gereği.
Savunma sanayii bağlamı
Radar kılavuz işaretleri; seyrüsefer emniyeti, arama kurtarma ve müşterek harekât desteği ekipmanları içinde görece düşük maliyetli ancak işlevsel açıdan kritik bir ürün ailesidir. Standartlara ve frekans planlarına uyum, tedarikte belirleyici ölçüttür. Türk savunma sanayiinde tanımlama ve seyrüsefer elektroniği alanında çalışmalar yürütülmektedir.
İlgili kavramlar
IFF (Dost-Düşman Tanıma) · Sekonder gözetim radarı · Transponder · X-bant