Künye ve kapsam
18/12/1981 tarih ve 2565 sayılı 'Askerî Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanunu' (Resmî Gazete: 22 Aralık 1981, sayı 17552); yurt savunması bakımından hayati önem taşıyan askerî tesis ve bölgeler ile sınırların güvenliğini sağlamak üzere, bunların çevrelerinde kara, deniz ve hava askerî yasak bölgeleri (birinci ve ikinci derece) ile güvenlik bölgelerinin kurulması, kaldırılması ve gerektiğinde genişletilmesine ilişkin esas ve yöntemleri düzenler. Kanun, yürürlüğe girmesiyle 1110 sayılı Askerî Memnu Mıntıkalar Kanunu'nu yürürlükten kaldırmış; 2018'de 700 sayılı KHK ile Anayasa uyum değişiklikleri yapılmıştır.
Sanayi tesisleri açısından anlamı
Kanunun kapsamı yalnız askerî tesislerle sınırlı değildir: yurt savunması veya yurt ekonomisine önemli ölçüde katkıda bulunan ya da kısmen dahi tahripleri millî güvenlik açısından olumsuz sonuç doğurabilecek kamu ve özel kuruluşlara ait yer ve tesislerin etrafında da güvenlik bölgesi kurulabilir. Kanun, stratejik değeri haiz tesisler çevresinde özel güvenlik bölgesi kurulabileceğini öngörür; askerî güvenlik bölgesi kapsamında kalan taşınmazlarda imar ve kullanıma dair kısıtlar ile tapu şerhleri gündeme gelebilir.
Uygulama pratiği: Savunma sanayii firmaları üretim tesisi konumlandırırken, bölgenin yasak/güvenlik bölgesi statüsünü ve taşınmaz üzerindeki şerhleri dikkate almalıdır. Portal, kanun metnini değil rejim mantığını anlatır; bir taşınmazın güncel statüsü her zaman ilgili resmî makamların duyurusuyla teyit edilir.
Sık sorulan sorular
Askerî yasak bölge ile güvenlik bölgesi arasındaki fark nedir? İkisi de kanunla tanımlanan koruma rejimleridir; yasak bölgeler askerî tesis ve sınır güvenliği ekseninde derecelendirilerek kurulur, güvenlik bölgeleri ise koruma ihtiyacının bunun ötesine taştığı yer ve tesislerin çevresinde tanımlanır.
Rejim yalnız askerî tesisleri mi kapsar? Hayır; kanun, yurt savunmasına veya ülke ekonomisine önemli katkı sağlayan kamu ve özel kuruluş tesislerinin çevresini de kapsayabilecek biçimde kurgulanmıştır.
Bir taşınmazın statüsü nasıl öğrenilir? Statü ve kısıtlar yere göre değişir; bağlayıcı bilgi yalnız ilgili resmî makamların kayıt ve duyurularından teyit edilir. Atlas kanun metninin yerini tutmaz, rejimin mantığını özetler.
Kaynaklar
Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr), 2565 sayılı Kanun metni. Erişim: 15 Temmuz 2026.